भाषा र साहित्य
नेपाली भाषा
नेपाली भाषा आर्य भाषा परिवारको एक प्रमुख सदस्य हो, जुन हिमाली भूभाग र नेपालमा व्यापक रूपमा प्रयोग हुन्छ। यो नेपालको सरकारी भाषा र सम्पर्क माध्यम हो; सिक्किम तथा पश्चिम बङ्गालको गोर्खाल्यान्ड…
<i class="fa-solid fa-book-open" style="color:var(--gold)"></i> भाषा र साहित्य
नेपाली र नेपालका भाषा, लिपि, साहित्यकार, कृति र पुरस्कार · ५७ लेख
भाषा र साहित्य
नेपाली साहित्यको इतिहास
नेपाली साहित्यको इतिहास भन्नाले नेपाली भाषामा लेखिएका साहित्यिक रचनाहरूको विकास क्रम र तीसँग विकास भएका लेखन शैली र तरिकाहरू हुन्।
भाषा र साहित्य
गौरी (शोककाव्य)
गौरी राष्ट्रकवि माधवप्रसाद घिमिरेद्वारा लेखिएको शोककाव्य हो । साझा प्रकाशनले विसं २०१५ सालमा प्रकाशित गरेको यस काव्यमा १२ उपशिर्षकमा लेखिएका कविताहरू सङ्ग्रहित छन् ।
भाषा र साहित्य
पर्खाल भित्र र बाहिर
पर्खाल भित्र र बाहिर साहित्यकार पारिजातद्वारा रचना गरिएको उपन्यास हो। यो उपन्यास नविन प्रकाशनले बिसं २०३४ सालमा प्रकाशन गरेको थियो। 'पर्खाल भित्र र बाहिर' नामक पुस्तकको विवरण], [[मदन पुरस्कार…
भाषा र साहित्य
अतृप्ति (उपन्यास)
अतृप्ति (उपन्यास) मन्जु विमलीद्वारा लेखिएको र पैरबि बुक हाउस प्रा.लि.ले बजारमा ल्याएको एक नेपाली भाषाको उपन्यास हो । साहित्कार मन्जु विमलीको यो तेस्रो कृति हो । उपन्यास नारी मनोविज्ञानमा आधारित रहेको…
भाषा र साहित्य
नेवारी साहित्य
नेपालको नेवारी भाषाले चिनियाँ तिब्बती भाषा परिवारमा (चिनियाँ, तिब्बती र बर्मेलीहरू पछि) चौथो सबैभन्दा पुरानो साहित्यिक परम्परा छ। नेवारीमा सबैभन्दा प्रारम्भिक ज्ञात दस्तावेजलाई "उकु बहल पाण्डुलिपि"…
भाषा र साहित्य
शिरीषको फूल
शिरीषको फूल साहित्यकार पारिजातद्वारा रचना गरिएको उपन्यास हो। यो उपन्यास २०२२ सालमा पारिजात आफैंले प्रकाशन गरेकी थिइन । बिसं २०२२ सालको मदन पुरस्कार प्राप्त गरेपछि पुस्तक संसारले २०२४ सालमा र साझा…
भाषा र साहित्य
माधवी (उपन्यास)
माधवी मदनमणि दीक्षितद्वारा लेखिएको र साझा प्रकाशनले २०३९ मा प्रकाशित गरेको एक नेपाली भाषाको उपन्यास हो । यो उपन्यासले पूर्वीय समाजबाट दासप्रथा उन्मूलन भएको देखाएको छ । यस उपन्यासले २०३९ सालको मदन…
भाषा र साहित्य
विकिपिडिया
विकिपिडिया एक बहुभाषी, निःशुल्क अनलाइन विश्वकोश हो, जसलाई खुला सहयोगमा आधारित विकि प्रविधि प्रयोग गर्ने स्वयंसेवक समुदायले तयार गर्छ। इतिहासकै सबैभन्दा ठुलो र बढी पढिने सन्दर्भ कृति मानिने यो…
भाषा र साहित्य
मैथिली भाषा
मैथिली भारत र नेपालबीच फैलिएको मिथिला क्षेत्रको एक प्रमुख आर्य भाषा हो। यो भारतको २२ संवैधानिक भाषामध्ये सूचीकृत छ र नेपालमा दोस्रो सबैभन्दा विस्तृत रूपमा बोलिन्छ; नेपालका चौध प्रदेशीय आधिकारिक…
भाषा र साहित्य
मगर भाषा
मगर भाषा नेपालका मगर समुदायमा केन्द्रित भए पनि देशभरि फैलिएको एक प्रमुख भाषा मानिन्छ। यो भाषा सञ्चार, शिक्षा र सांस्कृतिक अभिव्यक्तिमा क्रमशः प्रयोग बढाउँदै गएको छ। कर्णाली प्रदेशमा ढुट उपभाषा सरकारी…
भाषा र साहित्य
नेवारी भाषा
नेवारी भाषा (नेपालभाषा) नेपालका नेपामी/नेवार समुदायको मातृभाषा र काठमाडौं उपत्यकाको ऐतिहासिक सामाजिक थामो हो। चिनी-भोट परिवारमा परे पनि यसमा इन्डो-युरोपेली जडका शब्द ठूलो मात्रामा भित्रिएका छन्।…
भाषा र साहित्य
देवनागरी लिपि
देवनागरी लिपि ब्राह्मी परिवारको अक्षरात्मक लेखनप्रणाली हो, जसको लेखाइ बायाँबाट दायाँ हुन्छ। यसको विकास प्राचीन भारतमा गरिएको र प्रयोग सातौँ शताब्दीदेखि निरन्तर भएको बताइन्छ। नेपाल र भारतमा यो औपचारिक…
भाषा र साहित्य
अवधी भाषा
अवधी भाषा उत्तरी भारतको अवध क्षेत्रमा विकसित एक आर्य बोली/भाषिक रूप हो, जसलाई औधि समेत भनिन्छ। १९औँ शताब्दीअघि यो ब्रजसँगै साहित्यिक सम्पर्क भाषाको रूपमा प्रतिष्ठित रह्यो; पछि हिन्दीको विस्तारसँग…
भाषा र साहित्य
शेर्पा भाषा
शेर्पा भाषा नेपालका हिमाली बस्तीहरूमा प्रचलित शेर्पा समुदायको मातृभाषा हो। यो सम्भोट लिपिमा लेखिने, भोट-बर्मेली भाषा परिवारमा पर्ने भाषा मानिन्छ। सोलुखुम्बु, दोलखा, रामेछाप र उत्तर–पूर्व…
भाषा र साहित्य
गोरखापत्र
गोरखापत्र नेपाली भाषाको सरकारी स्वामित्वको पत्रिका हो, जसको प्रकाशन काठमाडौँबाट हुन्छ। वि.सं. १९५८ वैशाख २४ मा सुरु भएको यस पत्रिका प्रारम्भमा साप्ताहिक थियो र वि.सं. २०१७ फागुन ७ देखि दैनिक छापिन…
भाषा र साहित्य
नेपाली साहित्य
नेपाली भाषामा सिर्जित कृतिहरूको समष्टिलाई नेपाली साहित्य भनिन्छ। नेपाली भाषा नेपालको राष्ट्रभाषा हो र भारतमा पनि सरकारी रूपमा मान्य छ; यसबाहेक भूटान, बर्मा तथा नेपालबाहिर रहेका नेपाली भाषाभाषी…
भाषा र साहित्य
थारू भाषा
थारू समुदायले प्रयोग गर्ने भाषालाई थारू भाषा भनिन्छ। स्रोतहरूमा यो नेपाल, विशेषतः तराई क्षेत्रमा बोलिने प्रमुख भाषामध्ये एक मानिएको छ। पश्चिम र पूर्वतर्फ फरक रूपहरू पाइने उल्लेख छ, र यसका केही…
भाषा र साहित्य
साझा प्रकाशन
साझा प्रकाशन नेपालको इतिहासमै पुरानो मानिने प्रकाशन संस्था हो, जसको स्वामित्व संरचनामा ६० प्रतिशत अंश नेपाल सरकारको र ४० प्रतिशत अंश साहित्यकार, पत्रकारिता क्षेत्रमा सक्रिय व्यक्तित्व, शिक्षासेवी तथा…
भाषा र साहित्य
तामाङ भाषा
तामाङ भाषा भन्नाले नेपाल, सिक्किम, पश्चिम बङ्गालको दार्जिलिङ क्षेत्र र उत्तर–पूर्वी भारतमा प्रचलित बोली–समूहलाई जनाइन्छ। यस समूहमा उत्तरपश्चिम, दक्षिण पश्चिम, पूर्वी र पश्चिम तामाङ समेटिन्छन्।…
भाषा र साहित्य
शाकुन्तल (महाकाव्य)
शाकुन्तल लक्ष्मीप्रसाद देवकोटाद्वारा लिखित साझा प्रकाशनले बजारमा ल्याएको नेपाली भाषाको काव्य हो।
भाषा र साहित्य
राई भाषा
राई भाषा शीर्षकमा सामान्यतया किरात राई समुदायका बहुविध मातृभाषाहरू निर्देशित हुन्छन्। यी भाषाहरू नेपालको पूर्वी पहाडी भूभागमा सघन छन्, र भारतका केही राज्यहरूमा पनि प्रयोग हुन्छन्। २००१ को जनगणनाले…
भाषा र साहित्य
कान्तिपुर दैनिक
कान्तिपुर दैनिक नेपालमा प्रकाशित नेपाली भाषाको एक प्रमुख दैनिक पत्रिका हो, जसको मुख्यालय काठमाडौँमा अवस्थित छ। यसले २०४९ फागुन ९ मा नियमित छापाखाना प्रकाशन सुरु गर्यो र कान्तिपुर पब्लिकेसन्सको मातहत…
भाषा र साहित्य
जगदम्बाश्री पुरस्कार
जगदम्बाश्री पुरस्कार नेपालको एउटा प्रतिष्ठित साहित्यिक पुरस्कार हो । यो पुरस्कार मदन पुरस्कार गुठीले प्रदान गर्दछ। गुठीकी संस्थापिका रानी जगदम्बाकुमारीदेवी राणा को २०४५ साल साउन २९ गते निधन भएपछि…