नेपाली विश्वकोशनेपाल र नेपाली भाषाको ज्ञानकोश
जीवनी

मुकाहाङ लिम्बू

मुकाहाङ लिम्बू (२००१) नेपाली–बेलायती कवि हुन्। नेपालमा जन्मिएर ६ वर्षमा युनाइटेड किङ्डम पुगेका उनले विद्यालयकालमै प्रमुख कविता प्रतियोगिताहरू जिते। उनका कृतिमा प्रवासी नेपाली अनुभव, पारिवारिक श्रम–यथार्थ र पहिचानका विषय प्रखर छन्। ‘द क्लिनर्स’ का लागि आउट-स्पोकन कविता पुरस्कार (२०१९) पाए र ‘मदर अफ फ्लिप फ्लप्स’ पर्चा व्यापक प्रशंसित भयो।

अद्यावधिक: १२ नोभेम्बर २०२६ ४३३ शब्द · २ मिनेट स्रोत-सहित अद्यावधिक मस्यौदा
सम्पादन गर्नुहोस् इतिहास

मुकाहाङ लिम्बू (Mukahang Limbu, २००१) नेपाली मूलका बेलायती कवि हुन्। नेपालमा जन्मिएर बाल्यकालमै परिवारसहित युनाइटेड किङ्डम पुगेका उनी प्रवासी नेपाली समुदायबाट उदाएका समकालीन स्वरका रूपमा पहिचानित छन्। विद्यालयदेखि नै प्रतियोगितात्मक लेखनमा सफल मानिँदै, उनले २०१९ मा ‘द क्लिनर्स’ शृंखलाका लागि आउट-स्पोकन कविता पुरस्कार प्राप्त गरे। उनको पर्चा ‘मदर अफ फ्लिप फ्लप्स’ लाई द गार्डियन ले हालैका उत्कृष्ट कृतिमध्ये राखेको छ।

प्रारम्भिक जीवन र शिक्षा

लिम्बूको जन्म नेपालमा भयो र ६ वर्षको उमेरमा उनी बेलायत पुगे। उनले अक्सफोर्ड स्पायर्स एकेडेमीमा अध्ययन गरे। त्यहीँ उनी कवि केट क्लान्ची (Kate Clanchy) को मार्गदर्शनमा लेखन सीप निखार्दै गए।

विद्यालयीय लेखन र प्रारम्भिक पहिचान

स्कुले जीवनमै उनले सर्जनशील लेखनमा उल्लेख्य उपलब्धि हासिल गरे। उनले सन्डे टाइम्स/फर्स्ट स्टोरी राष्ट्रिय लेखन प्रतियोगिता जिते र फोयल प्रतियोगितामा तीन पटक प्रशंसापत्र पाए। सन् २०१७ को स्लाम्ब्यासाडर्स प्रतियोगिता जित्दै उनले वाचन–कवितामा पनि उपस्थिति जमाए।

उनी पिकाडोरबाट प्रकाशित क्लान्चीद्वारा सम्पादित सङ्ग्रह ‘इङ्ग्ल्यान्ड, पोएम्स फ्रम अ स्कूल’ (England, Poems from a School) मा समेत प्रकाशित भए। यस समावेशीकरणले उनको प्रारम्भिक कामलाई ठोस पाठक–पहिचान दिलायो।

विषयवस्तु र ‘द क्लिनर्स’

लिम्बूको कृतिमा प्रवासी जीवन, कामकाजी वर्गको अनुभव र घर–पहिचानबीचको तनाव सुक्ष्म ढंगले देखिन्छ। २०१९ मा उनले ‘द क्लिनर्स’ शीर्षक कवितात्मक शृंखलाका लागि आउट-स्पोकन कविता पुरस्कार पाए। यो शृंखला होटलमा काम गर्ने नेपाली महिलाहरूको आवाजमा लेखिएको हो, जसको प्रेरणा उनकी आमाबाट आएको बताइन्छ।

यसले पारिवारिक श्रम–वास्तव र आप्रवासी जीवनदर्शी कथ्यलाई काव्यभित्र सशक्त स्वर दिएको ठहर गरियो। यही कामले उनलाई समसामयिक बेलायती कवितामा प्रवासी नेपाली दृष्टिकोणका प्रतिनिधि स्वरका रूपमा चिनायो।

उच्च शिक्षा र सम्पादकीय भूमिकाहरू

माध्यमिक शिक्षा पश्चात् उनले द क्विन्स कलेज, अक्सफोर्डमा अध्ययन गर्दै अङ्ग्रेजी र जर्मन विषय पढे। यस अवधिमा उनी द आइसिस म्यागजिनका प्रधान सम्पादक भए। सम्पादकीय जिम्मेवारीले उनको लेखकीय अनुशासन, पाठ छनोट र आलोचनात्मक दृष्टिमा थप निखार आएको उल्लेख पाइन्छ।

प्रकाशन र आलोचनात्मक स्वीकार्यता

उनी आउट-स्पोकन प्रेसबाट प्रकाशित ‘मदर अफ फ्लिप फ्लप्स’ शीर्षक कविता–पर्चाका सर्जक हुन्। यो पर्चा पोएट्री बुक सोसाइटीद्वारा चयनमा पर्‍यो र द गार्डियनले “हालसालैका उत्कृष्ट पुस्तक” को सूचिमा समावेश गर्‍यो। पर्चाबारे त्यस पत्रिकाले समलैङ्गिक बद्लिँदो उमेरका कथा र आप्रवासी अनुभवलाई जोड्दै नेपालतर्फ फर्किने दृष्टि देखिने टिप्पणी गरेको पाइन्छ।

यस स्वीकृतिले उनको पहिलो एकल प्रकाशनलाई उल्लेख्य आलोचनात्मक पहिचान दिलायो। प्रवासी पृष्ठभूमि, लैङ्गिक पहिचान र भाषिक संवेदना जोडिएको स्वरले समकालीन कवितामा उनको स्थान सुनिश्चित गरेको मानिन्छ।

पुरस्कार र छात्रवृत्ति

लिम्बूलाई २०२३ मा एरिक ग्रेगरी पुरस्कार प्रदान गरिएको छ। सोही वर्ष उनले क्याम्ब्रिज हार्पर उड छात्रवृत्ति ग्रहण गरे। यसअघि २०१९ को आउट-स्पोकन कविता पुरस्कारले उनको ‘द क्लिनर्स’ लाई मान्यता दिएको थियो।

समुदाय र प्रभाव

लिम्बूको लेखनले बेलायतस्थित नेपाली समुदायको दैनिकता, श्रम, भाषा र स्मृतिलाई काव्यमाध्यमबाट अभिव्यक्त गर्दछ। विद्यालयदेखि विश्वविद्यालयसम्मको यात्रामा प्राप्त उपलब्धिहरूले नेपाली मूलका लेखकहरूका लागि दिगो उपस्थिति स्थापित गर्न योगदान गरेको देखिन्छ। उनको सर्जनशीलता शिक्षकीय मार्गदर्शन, सम्पादकीय अभ्यास र पुरस्कार–मान्यतासँग गाँसिँदै विकसित भएको छ।

सन्दर्भ

  1. English Wikipedia — “Mukahang Limbu” (CC BY-SA 4.0) (हेरिएको १२/११/२०२६)

स्रोत र समीक्षाको अवस्था

स्रोत: सम्पादकीय लेख · विकिडाटा Q124218226
समीक्षा: स्रोत-सहित अद्यावधिक मस्यौदा — पछिल्ला स्रोत खोजेर नयाँ लेखिएको र अद्यावधिक गरिएको सम्पादकीय मस्यौदा; सम्पादक-मण्डलको तथ्य-जाँच जारी।
संरचनागत सूचक ८७/१०० (प्रयोगात्मक; तथ्यको शुद्धताको सूचक होइन — विवरण)

नेपाली विश्वकोशको सम्पादकीय लेख। यो लेख नेपाली विश्वकोशका सम्पादकहरूले आफ्नै संरचना र भाषामा लेखेका हुन्; सम्पादक-मण्डलको समीक्षा क्रमशः जारी छ — त्रुटि भेटिए सम्पादन सुझाउनुहोस्। पाठ CC BY-SA 4.0 अन्तर्गत उपलब्ध छ।

यस लेखको तथ्यगत जग नेपाली भाषामा मुक्त ज्ञान रच्ने नेपाली विकिपिडियाका स्वयंसेवी लेखकहरूको दशकौँको साधनामा उभिएको छ — उहाँहरूप्रति हाम्रो कृतज्ञतापूर्ण श्रद्धाञ्जली।

यो लेख उद्धृत गर्नुहोस्

शैली छान्नुहोस्, त्यसपछि प्रतिलिपि गर्नुहोस् वा सन्दर्भ-व्यवस्थापक (Zotero, Mendeley, EndNote) का लागि फाइल डाउनलोड गर्नुहोस्। आजको मिति स्वतः राखिएको छ।

नेपाली विश्वकोशका सम्पादकहरू। “मुकाहाङ लिम्बू”। नेपाली विश्वकोश, १२ नोभेम्बर २०२६। https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/मुकाहाङ_लिम्बू (हेरिएको १२ नोभेम्बर २०२६ / वि.सं. २६ कात्तिक २०८३)।

स्थायी लिङ्क: https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/मुकाहाङ_लिम्बू · अद्यावधिक १२ नोभेम्बर २०२६ · समीक्षा: स्रोत-सहित अद्यावधिक मस्यौदा