अन्जु गुरुङ

अन्जु गुरुङ (Anju Gurung) भुटानकी अन्तर्राष्ट्रिय महिला क्रिकेटर हुन्, जो बायाँहाते इन्स्विङ गतिदार बलिङका लागि ख्यातिप्राप्त छिन्। उनले भुटान महिला राष्ट्रिय क्रिकेट टोलीको नेतृत्व गरेकी छन् र भुटानी खेलकुद क्षेत्रमा नाम चलेका व्यक्तित्व मानिन्छन्। गुरुङ गेलेफु (Gelephu) बाट उठेकी हुन्, यो सहर भारत सीमासित जोडिएको भुटानको दक्षिण भागमा पर्छ।

प्रारम्भिक जीवन र प्रवेश

गुरुङले १३ वर्षमा विद्यालयमै पहिलोपटक क्रिकेट सम्हालिन्। प्राथमिक तहका उनका खेलकुद शिक्षकले नयाँ खेलका रूपमा क्रिकेट सुरु गराउने बताएपछि, नाम रोचक लागेर उनले सहभागी हुने निर्णय गरिन्। त्यसयताको प्रशिक्षण र शिविरहरूमा उनी नियमित भइन्। उनले निरन्तर अभ्यासका क्रममा सीमित पूर्वाधारमै समायोजन गर्दै अघि बढिन, किनकि भुटानमा खेल प्रशिक्षणका सुविधा न्यून रहेको बताइएको छ।

परिवारको हौसला उनको स्थायित्वको आधार रह्यो। विशेषतः आमाले दाजुभाइ र छोरीबीच कुनै भेद नगरी साथ दिएको उनको भनाइ उद्धृत गरिएको छ। स्वदेशमा महिला प्रतिद्वन्द्वीको कमीले गर्दा उनले घरेलु तहमा प्रायः पुरुष टोलीहरूसँग प्रतिस्पर्धा गर्ने गरेकी छन्।

खेल शैली

गुरुङको प्रमुख भूमिका बायाँहाते इन्स्विङ पेस बलरको हो। उनका रनअप र डेलिभरीको लयबद्धता उल्लेखनीय मानिन्छ, र बललाई दाहिनेहाते ब्याटरतर्फ फर्क्याउने क्षमता उनको विशेषता रूपमा उल्लेख गरिएको छ। उचाइले सीमित फाइदा दिए पनि उनले त्यही क्षमतालाई भुनाउँदै शुद्ध लाइन–लेन्थ, तीक्ष्ण यर्कर र छलपूर्ण स्लोअर बल प्रयोग गर्ने गर्छिन्।

राष्ट्रिय टोलीमा उदय

भुटानमा महिला क्रिकेट सुरु भएको प्रारम्भदेखि नै गुरुङ राष्ट्रिय टोलीको भाग रहिएकी छन्। उनले ३ जुलाई २००९ मा मलेसियामा आयोजित एसीसी महिला ट्वान्टी२० च्याम्पियनसिपमा कतारविरुद्ध भुटानी महिलाको पहिलो अन्तर्राष्ट्रिय खेलमा उपस्थिति जनाइन्। करिब पाँच वर्षपछि, फेब्रुअरी २०१४ मा थाइल्यान्डमा भएको एसीसी महिला प्रिमियरको अन्तिम खेलमा उनले इरानविरुद्ध २/१३को बलिङ गरेर टोलीलाई पाँचौँ स्थानको प्लेअफ जिताउन सहयोग पुर्‍याइन्।

२०१८ का उल्लेखनीय प्रदर्शन

मार्च २०१८ मा थाइल्यान्डमै आयोजित आसियान महिला टी२० खुला प्रतियोगितामा गुरुङले प्रभावशाली स्पेलहरू फेकिन। ८ मार्चमा इन्डोनेशियाविरुद्ध भुटानको ४८ रनको सानो योगपछि उनले ४/१७ लिँदै दुबै ओपनरलाई बोल्ड गरेर शून्यमै फर्काइन्; यद्यपि खेल चार विकेटले इन्डोनेशियाले जित्यो। १२ मार्चमा थाइल्यान्डविरुद्ध भुटान १६ रनमै समेटिए पनि उनले नयाँ बलबाट पुनः दुबै ओपनर—नत्थाकन चन्ताम र नरुएमोल छाइवाई—लाई शून्यमै बोल्ड गरिन्। त्यो खेल थाइल्यान्डले आठ विकेटले जित्यो; गुरुङको अन्तिम स्पेल २/४ रह्यो।

डब्लुटी२०आई करियर र एसिया छनोट

१३ जनवरी २०१९ मा बैंककस्थित तेर्दथाइ क्रिकेट मैदानमा, थाइल्यान्ड महिला टी२० स्म्यासको समूह चरणमा, उनले हङकङविरुद्ध डब्लुटी२०आई पदार्पण गरिन्; त्यो नै भुटानको पहिलो डब्लुटी२०आई थियो। सो प्रतियोगितामा उनको उत्कृष्ट स्पेल इन्डोनेशियाविरुद्ध २/१६ रह्यो। नोभेम्बर २०२१ मा दुबईमा भएको आईसीसी महिला टी२० विश्वकप एसिया छनोट उनका र भुटानका आगामी डब्लुटी२०आईहरू भए। हङकङविरुद्ध उनले ३/१० लिएर कप्तान केरी च्यानलाई समेत समेटिन्। पाँच खेलमा सात विकेट र ४.०५को इकोनोमी दरसहित उनी प्रतियोगिताका अग्रणी बलरमध्ये गणिन।

फेयरब्रेक २०२२ र अन्तर्राष्ट्रिय चर्चितता

मार्च २०२२ सम्ममा उपकप्तान रहेकी गुरुङ मे २०२२ मा दुबईमा भएको फेयरब्रेक इनिभाइटेशनल टी२०का लागि चयन भइन्। यसअघि क्रिकेट एसोसिएसन अफ थाइल्यान्डको समन्वयमा उनले थाइल्यान्डका खेलाडीहरूसँग १० दिनको तालिम पनि लिइन्। प्रतियोगितामा उनी फाल्कन्स क्रिकेट टोलीबाट खेलिन् र प्रभावशाली उपस्थिति जनाइन्।

टूर्नामेन्टको आफ्नो पहिलो विकेट इंग्ल्यान्डकी सोफिया डङ्क्ली थिइन्, जसको गतिलो पारी रोक्न उनले निर्णायक ब्रेकथ्रु दिइन्। एक सेमिफाइनलमा उनले स्पिरिट क्रिकेट टोलीका खुला ब्याटरहरूलाई—सारा ब्राइस र नत्थाकन चन्ताम—दुवैलाई आउट गर्दै जित सुनिश्चित गर्न योगदान गरिन्। फाल्कन्स उपविजेतामा सीमित भए; शीर्ष प्रदर्शनका आधारमा गुरुङ प्रतियोगिताको टोलीमा चयन भइन्।

प्रभाव र मान्यता

गुरुङ भुटानकी उदीयमान खेलाडी मात्र नभई नयाँ पुस्ताका खेलाडीसाठी प्रेरक पात्रका रूपमा हेरिन्छन्। निकै युवती खेलाडीहरूले उनलाई आदर्श मानेर क्रिकेट पछ्याइरहेको उल्लेख पाइन्छ। २०२२ फेब्रुअरीमा प्रकाशित प्रोफाइलमा भुटान क्रिकेटले उनको व्यक्तित्व प्रतिमाभन्दा पर देखिने शैली—ठूलो चस्मा, सुनौलो र केही अस्तव्यस्त कपाल, र उज्यालो मुस्कान—समेतको चित्रण गर्दै लोकप्रियता झल्काएको थियो।

सन्दर्भ

नेपाली विश्वकोशका सम्पादकहरू। “अन्जु गुरुङ”। नेपाली विश्वकोश, १२ नोभेम्बर २०२६। https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/अन्जु_गुरुङ (हेरिएको १२ नोभेम्बर २०२६ / वि.सं. २६ कात्तिक २०८३)।

Nepali Encyclopedia Editors. (2026, November 12). अन्जु गुरुङ [Anju Gurung]. In Nepali Encyclopedia. Retrieved November 12, 2026, from https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/अन्जु_गुरुङ

“अन्जु गुरुङ [Anju Gurung].” Nepali Encyclopedia, 12 November 2026, https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/अन्जु_गुरुङ. Accessed 12 November 2026.

Nepali Encyclopedia Editors. “अन्जु गुरुङ [Anju Gurung].” Nepali Encyclopedia. Last modified November 12, 2026. Accessed November 12, 2026. https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/अन्जु_गुरुङ.

@misc{nepaliencyclopedia_854,
  author       = {{Nepali Encyclopedia Editors}},
  title        = {अन्जु गुरुङ [Anju Gurung]},
  howpublished = {Nepali Encyclopedia},
  year         = {2026},
  url          = {https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/%E0%A4%85%E0%A4%A8%E0%A5%8D%E0%A4%9C%E0%A5%81_%E0%A4%97%E0%A5%81%E0%A4%B0%E0%A5%81%E0%A4%99},
  urldate      = {2026-11-12},
  note         = {Licensed CC BY-SA 4.0}
}

TY  - ELEC
AU  - Nepali Encyclopedia Editors
TI  - अन्जु गुरुङ [Anju Gurung]
T2  - Nepali Encyclopedia
PY  - 2026
DA  - 2026/11/12
UR  - https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/%E0%A4%85%E0%A4%A8%E0%A5%8D%E0%A4%9C%E0%A5%81_%E0%A4%97%E0%A5%81%E0%A4%B0%E0%A5%81%E0%A4%99
Y2  - 2026/11/12
LA  - ne
ER  -