धनबहादुर सुनार (Dhan Bahadur Sunar, १९१४–१९९४) नेपाली मूलका असमका आरम्भिक कथाकार हुन्, जो आसामी भाषामा ‘आवाहन युग’ (Awahan era) का प्रमुख लेखकहरूको समुहमा गनिन्छन्। उनका रचनाहरू असमीया साहित्यिक पत्रिकाहरू ‘आवाहन’ (Awahan) र ‘बनहि’ (Banhi) मा निरन्तर प्रकाशित भए। उनी भारतीय नेपाली समुदायभित्रबाट असमीया साहित्यमा उल्लेख्य योगदान पुर्याउने प्रारम्भिक हस्ती मानिन्छ।
प्रारम्भिक जीवन र पृष्ठभूमि
उनको जन्म १९१४ मा र मृत्यु १९९४ मा भएको तथ्य पाइन्छ। नेपाली मूलका रहेर उनले जीवन र लेखन–क्रियाशीलता असममै बिताए। भाषिक रूपमा उनले आसामी भाषालाई आफ्नो अभिव्यक्तिको माध्यम बनाए, जसले असमीया सार्वजनिक क्षेत्रमा नेपाली मूलका लेखकहरूको पहिचान र उपस्थिति चिनायो।
साहित्यिक यात्रा
सुनारले लघुकथा, निबन्ध र कविता विधामा लेखे। उनका यिनै रचनाहरू ‘आवाहन’ र ‘बनहि’ जस्ता असमीया साहित्यिक पत्रिकाहरूमा धारावाहिक रूपमा प्रकाशित भए। उनी ‘आवाहन युग’ (Awahan era) का सन्दर्भमा पढिने लेखक हुन्, जहाँ असमीया पत्र–पत्रिकाले नेपाली मूलका साहित्यिक आवाजलाई पनि स्थान दिएका थिए।
संस्थागत भूमिका
साहित्यिक लेखनभन्दा पर, १९४७–४८ मा उनले गुवाहाटी विश्वविद्यालय स्थापना प्रयत्नका लागि असमका विभिन्न ठाउँबाट चन्दा सङ्कलन गरे र त्यस रकम तत्कालीन मुख्यमन्त्री गोपीनाथ बोरदोलोईको कोषमा जम्मा गराए। यस कार्यले क्षेत्रको उच्चशिक्षा विकासमा नेपाली मूलका समुदायको सहभागिता देखायो।
मान्यता र प्रभाव
असमीया अक्षर–जगतमा नेपाली मूलका अग्रणी योगदानकर्तामध्ये सुनारलाई महनन्द सपकोटा (Mahananda Sapkota) र मानबहादुर क्षेत्री (Man Bahadur Chhetri) सँगै राखी मूल्याङ्कन गरिन्छ। उनका रचनात्मक तथा संस्थागत प्रयत्नहरूले भारतीय नेपाली समुदाय र असमीया साहित्यबीचको सम्बन्धलाई सुदृढ पारेको देखिन्छ, जसको ऐतिहासिक सन्दर्भ भारतीय नेपाली साहित्य अध्ययनका लागि पनि उपयोगी ठहरिन्छ।
सन्दर्भ
स्रोत र समीक्षाको अवस्था
स्रोत: सम्पादकीय लेख
समीक्षा: स्रोत-सहित अद्यावधिक मस्यौदा — पछिल्ला स्रोत खोजेर नयाँ लेखिएको र अद्यावधिक गरिएको सम्पादकीय मस्यौदा; सम्पादक-मण्डलको तथ्य-जाँच जारी।
संरचनागत सूचक ८३/१०० (प्रयोगात्मक; तथ्यको शुद्धताको सूचक होइन — विवरण)
नेपाली विश्वकोशको सम्पादकीय लेख। यो लेख नेपाली विश्वकोशका सम्पादकहरूले आफ्नै संरचना र भाषामा लेखेका हुन्; सम्पादक-मण्डलको समीक्षा क्रमशः जारी छ — त्रुटि भेटिए सम्पादन सुझाउनुहोस्। पाठ CC BY-SA 4.0 अन्तर्गत उपलब्ध छ।
यस लेखको तथ्यगत जग नेपाली भाषामा मुक्त ज्ञान रच्ने नेपाली विकिपिडियाका स्वयंसेवी लेखकहरूको दशकौँको साधनामा उभिएको छ — उहाँहरूप्रति हाम्रो कृतज्ञतापूर्ण श्रद्धाञ्जली।
यो लेख उद्धृत गर्नुहोस्
शैली छान्नुहोस्, त्यसपछि प्रतिलिपि गर्नुहोस् वा सन्दर्भ-व्यवस्थापक (Zotero, Mendeley, EndNote) का लागि फाइल डाउनलोड गर्नुहोस्। आजको मिति स्वतः राखिएको छ।
नेपाली विश्वकोशका सम्पादकहरू। “धनबहादुर सुनार”। नेपाली विश्वकोश, १२ नोभेम्बर २०२६। https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/धनबहादुर_सुनार (हेरिएको १२ नोभेम्बर २०२६ / वि.सं. २६ कात्तिक २०८३)।
Nepali Encyclopedia Editors. (2026, November 12). धनबहादुर सुनार [Dhan Bahadur Sunar]. In Nepali Encyclopedia. Retrieved November 12, 2026, from https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/धनबहादुर_सुनार
“धनबहादुर सुनार [Dhan Bahadur Sunar].” Nepali Encyclopedia, 12 November 2026, https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/धनबहादुर_सुनार. Accessed 12 November 2026.
Nepali Encyclopedia Editors. “धनबहादुर सुनार [Dhan Bahadur Sunar].” Nepali Encyclopedia. Last modified November 12, 2026. Accessed November 12, 2026. https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/धनबहादुर_सुनार.
@misc{nepaliencyclopedia_905,
author = {{Nepali Encyclopedia Editors}},
title = {धनबहादुर सुनार [Dhan Bahadur Sunar]},
howpublished = {Nepali Encyclopedia},
year = {2026},
url = {https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/%E0%A4%A7%E0%A4%A8%E0%A4%AC%E0%A4%B9%E0%A4%BE%E0%A4%A6%E0%A5%81%E0%A4%B0_%E0%A4%B8%E0%A5%81%E0%A4%A8%E0%A4%BE%E0%A4%B0},
urldate = {2026-11-12},
note = {Licensed CC BY-SA 4.0}
}TY - ELEC AU - Nepali Encyclopedia Editors TI - धनबहादुर सुनार [Dhan Bahadur Sunar] T2 - Nepali Encyclopedia PY - 2026 DA - 2026/11/12 UR - https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/%E0%A4%A7%E0%A4%A8%E0%A4%AC%E0%A4%B9%E0%A4%BE%E0%A4%A6%E0%A5%81%E0%A4%B0_%E0%A4%B8%E0%A5%81%E0%A4%A8%E0%A4%BE%E0%A4%B0 Y2 - 2026/11/12 LA - ne ER -
स्थायी लिङ्क: https://nepaliencyclopedia.com/nepali-encyclopedia/धनबहादुर_सुनार · अद्यावधिक १२ नोभेम्बर २०२६ · समीक्षा: स्रोत-सहित अद्यावधिक मस्यौदा
